अमेरिकाबाट संचालित अनलाइन पत्रिका
काठमाडौं: १५:४५ | Colorodo: 04:00

महानायक राजेश हमालको प्रतुतिमा ‘जातको प्रश्न’ कान्तिपुर टिभीमा

बिआरटीनेपाल २०७७ साउन १५ गते २१:२६ मा प्रकाशित

काठमाडौँ -जातको आधारमा हुने विभेद माथि बहस गर्ने कार्यक्रम ‘जातको प्रश्न’ कान्तिपुर टेलिभिजनबाट प्रसारणमा आउने भएको छ । महानायक राजेश हमालले प्रस्तुत गर्ने ‘जातको प्रश्न’ १२ एपिसोडको हुने राजधानीमा आयोजना गरिएको पत्रकार सम्मेलनमा जानकारी दिइयो ।

‘समता फाउन्डेसन’ले सुरु गर्न लागेको ‘टक सो’ मा हमालले विभिन्न क्षेत्रका मानिसलाई प्रश्न गर्नेछन् । साउन १७ गतेदेखि कान्तिपुर टेलिभिजनबाट प्रत्येक शनिवार साँझ ६:३० बजे कार्यक्रम आउनेछ । ६ वटा एपिसोडपछि विभेद सहेकासँग भेटेर नै कार्यक्रम सञ्चालन गरिने कार्यक्रमकी निर्देशक शान्ता नेपालीले बताइन् ।

पहिलो पटक यस्तो कार्यक्रममार्फत प्रश्न गर्ने जिम्मेवारी पाएको भन्दै हमालले आफूलाई जातको आधारमा गरिने भेदभावमा चित्त नबुझ्ने गरेको बताए । ‘हाम्रो संस्कृतिमा, रहनसहन, समाज, परम्परामा विभिन्न किसिमले गाँसिँदै आएका विभिन्न किसिमका प्रथा, कुप्रथाहरू मध्य सबैभन्दा चित्त नबुझेको चाहिँ जातको आधारमा एउटा मानिसले अर्को मानिसप्रति गर्ने भेदभाव, भेदभाव मात्रै नभएर क्रूर अमानवीय व्यवहार हो,’ उनले भने, ‘यो अमानवीय व्यवहार हामी संसारभर नै देख्छौँ । त्यसैले एकदमै जादुको छडी चलाएर छुमन्तर गरेर जरादेखि नै उखेल्न सकिन्छ भन्ने प्रश्न चिन्ह पनि छ, अन्यौलता पनि छ । तर, त्यो हुँदा हुँदा पनि यो मुद्दामा बहस गरिरहने, दर्शकमा भेदभाव, अन्यायका कुरा उजागर गर्ने कार्य हुनै पर्छ । यो कार्यक्रमको मुख्य उद्देश्य हो ।’

‘समता फाउन्डेसन’का कार्यकारी अध्यक्ष प्रदीप परियारले जातको आधारमा भर्खरै रुकुममा ६ जना युवाको ज्यान लिने गरी भएको जातीय विभेदको घटनाले यस विषयमाथि थप बहस आवश्यक लागेपछि आफूहरूले ‘जातको प्रश्न’सुरु गरेको बताए । ‘नेपालमा जातको आधारमा हुने विभेद छ भनेर हामी सबैलाई थाहा छ । तर, थाहा हुँदाहुँदै पनि यो विषयमा आवाज उठाउनुपर्छ भन्ने कुरा कमै मानिसले सोच्छन् । परिवर्तनका लागि केही गर्नुपर्छ भनेर यो कार्यक्रम सुरु भएको हो,’ परियारले पत्रकार सम्मेलनमा भने, ‘रुकुमको घटमा जुन बर्बरता भयो, जातको जाँतोले मानिसहरू मरिरहेका छन् भनेर स्पष्ट देखायो । त्यसपछाडि यसमा थप बहस र प्रश्नहरू उठाउनुपर्छ भन्ने हाम्रो टिमलाई लाग्यो ।’ त्यसै गरी विभिन्न ठाउँमा भएका जातीय हिंसालाई न्यूनीकरण गर्न पनि यस प्रकारका जनचेतना मूलक कार्यक्रम आवश्यक रहेको उक्त पत्रकार सम्मेलनमा जानकारी गराइयो।

यो विषयमाथि हरेक परिवारमा बहस अनि छलफल होस् भन्ने उद्देश्यले कार्यक्रम सिर्जना गरेको उनी बताउँछन् । ‘धेरैलाई के लाग्छ भने यो दलितहरूको समस्या हो । उनीहरूले भोग्दै आएका छन् तर यो हामी सबैको समस्या हो । अझ यो गैर दलितको समस्या हो । किनभने यो उनीहरूले गरिरहेका छन् । त्यसैले यो बहस एक तहमा पुर्‍याउनुपर्छ, जातको आधारमा हुने विभेद अन्त्य गर्नका लागि हामीले केही गर्नुपर्छ भनेर कार्यक्रम सुरुवात गर्‍यौ,’ उनले भने । नयाँ र पुराना पुस्तासम्म यो कार्यक्रम पुर्‍याउने राजेश हमाल उपयुक्त लागेका कारण उनलाई प्रस्तोतामा लिएको उनले बताए ।

कान्तिपुर टेलिभिजनका स्टेसन म्यानेजर दिनेश डिसीले परिवारमा देखेको विभेद अबको पुस्तामा न्यूनीकरण होस् भन्न यो पहलमा साथ दिएको बताए । ‘२०५३ साल मेरो बुबाले मेरी शेर्पा आमासँग बिहे गर्नु भएको थियो । मेरो आमा शेर्पा भएको कारणले क्षेत्रीको चुलोमा गएर काम गर्न पाउनु भएन । वर्षौँ पश्चात् जातभात केही हुँदैन रहेछ भनेर हजुरआमाले आमालाई भान्सामा जान दिनु भयो । त्यसै गरी जातीय बिबेदमा अहिले सम्म भएका आन्दोलन कानुनमा मात्र सीमित रहेको हुँदा पनि यस्तो कार्यक्रम आवश्यक रहेको उनले बताए। समाजमा देखेका र भोगेका कुराहरू अबको पुस्ताले भोग्नु नपरोस्, न्यूनीकरण हुँदै जाओस् भन्ने उद्देश्यका लागि कान्तिपुर टेलिभिजनले यो पहल गरेको डिसीले बताए।’

प्रतिक्रिया